W jaki sposób szpital może zabezpieczyć się przed kradzieżami rzeczy należących do pacjentów? Jakie są narzędzia pozwalające na ograniczenie tego ryzyka?

Kradzieże dotyczą przeważnie rzeczy wnoszonych na oddziały szpitale. W tym przypadku pomocny może być monitoring, ograniczenie wizyt osób trzecich, wprowadzenie przepustek lub kontrola odwiedzających. Jeśli pacjenci przechowują swoje przedmioty w depozycie, powinny być umieszczone w zamkniętych szafkach.

Pacjenci mają możliwość bezpiecznego przechowywania swoich rzeczy osobistych podczas hospitalizacji w depozycie. Jest to jedno z praw pacjenta zagwarantowanych ustawowo (art. 39 ustawy z 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta). Nadzór nad właściwym przebiegiem tego procesu jest obowiązkiem kierownika zakładu opieki zdrowotnej, w którym pacjenci leczeni są całodobowo lub całodziennie. Powinien on zapewnić pacjentom możliwość korzystania z depozytu i poinformować ich o zasadach korzystania z takiej formy przechowywania swoich rzeczy.

Zasady korzystania z depozytu

Szczegółowe zasady korzystania z prawa do depozytu przez pacjentów uwzględniają przede wszystkim:

• zakres spisu przedmiotów oddawanych do depozytu,
• sposób zabezpieczenia przedmiotów oddanych do depozytu,
• sposób i warunki prowadzenia i przechowywania księgi depozytów (rozporządzenie z 30 lipca 2009 r. w sprawie prowadzenia depozytu w stacjonarnym zakładzie opieki zdrowotnej).

Każdemu pacjentowi wydawana jest karta depozytowa, która zawiera spis rzeczy oddanych do depozytu i ich opis, imię i nazwisko pacjenta, datę i miejsce urodzenia, adres zamieszkania lub korespondencji, datę sporządzenia karty, kolejny jej numer i datę sporządzenia. Przedmioty umieszczane są w depozycie po ich zapakowaniu i opieczętowaniu oraz po podpisaniu przez pacjenta oraz osoby upoważnionej przez kierownika zakładu. Za wszelkie czynności związane z przyjmowaniem, przechowywaniem i wydawaniem własności odpowiada właśnie ta osoba.

WAŻNE:

Bezpieczeństwo na oddziałach

Poza przedmiotami przechowywanymi w depozycie pacjenci, zwłaszcza hospitalizowani w trybie planowym, trzymają swoje rzeczy na oddziale w zamykanych szafkach. Ponadto trafiają do szpitala w różnym stanie, nierzadko nieprzytomni. Żeby ZOZ ustrzegł się przed ewentualnymi roszczeniami, powinien określić zasady postępowania z przedmiotami należącymi do pacjenta, z którymi jest on przyjmowany i poinformować o nich hospitalizowanych.

WAŻNE:

Procedura postępowania w regulaminie

Dobrą praktyką jest zapisanie w regulaminie porządkowym sposobu postępowania z przedmiotami wartościowymi. Powinien on określać prawa i obowiązki pacjenta, z kolei z praw pacjenta wynikają obowiązki zakładu, np. w zakresie bezpieczeństwa pacjenta (art. 18a ustawy z 30 sierpnia 1991 r. o zakładach opieki zdrowotnej). Warto również poinformować pacjentów o zasadach przechowywania przedmiotów w szpitalu – na przykład w formie informacji wywieszonej w izbie przyjęć w widocznym miejscu oraz na stronie internetowej szpitala. Często umieszcza się tam też prośbę o zwrócenie uwagi przez pacjentów i personel na osoby wyglądające podejrzanie, udające osoby odwiedzające lub wynoszące coś ze szpitala. Zauważenie takiej osoby jest jednak bardzo trudne i policja w przypadku kradzieży jest zwykle bezradna.

Kontrola odwiedzających

Ze względu na otwarty charakter szpitali, na ich teren może dostać się niemal każdy. W części szpitali do pewnego stopnia weryfikowane są osoby wchodzące na jego teren, ale nawet zatrudnienie firmy ochroniarskiej, która pełni służbę przy wejściach do szpitala nie daje gwarancji bezpieczeństwa. Niektóre placówki, szczególnie te dotknięte „plagą kradzieży”, decydują się na bardziej radykalne kroki i próbują ograniczyć dostęp osób niepożądanych do oddziałów. Ze względu na prawo pacjentów do odwiedzin przez osoby bliskie nie można jednak tego dostępu w sposób znaczący utrudnić.

PRZYKŁAD

Dariusz Poznański
Departament Organizacji Ochrony Zdrowia
Ministerstwo Zdrowia

Podstawa prawna:

• ustawa z 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta - Dz.U. z 2009 r. nr 52, poz. 417 ze zm.,
• rozporządzenie z 30 lipca 2009 r. w sprawie prowadzenia depozytu w stacjonarnym zakładzie opieki zdrowotnej – Dz.U. nr 129, poz 1068,
• art. 18a ustawy z 30 sierpnia 1991 r. o zakładach opieki zdrowotnej - tekst jedn.: Dz.U. z 2007 r. nr 14, poz. 89 ze zm.